Chương 37: Huyện Lệnh Hạ Giá Thị Sát
Tiếng bánh xe ngựa bọc sắt nghiến trên mặt đường đất đỏ phát ra những âm thanh lạo xạo, lục cục đều đặn; con đường làng Thanh Sơn vốn tĩnh mịch bỗng chốc rộn rạo bởi sự xuất hiện của cỗ xe ngựa tráng lệ đến từ huyện nha. Gió thu ban trưa thổi lồng lộng qua những rặng tre xào xạc hai bên bờ mương, cuốn theo mùi rơm rạ khô giòn cùng hương lúa mới ngọt ngào phả vào trong khoang xe. Huyện lệnh Lưu Miễn khẽ đưa tay vén tấm rèm lụa màu xanh sẫm, đôi mắt sắc sảo nhìn chăm chú ra khung cảnh đồng bãi hai bên đường; trên các bờ ruộng cao ráo, từng đống rơm rạ đã được vun cao ngất ngưởng như những quả đồi nhỏ, vàng óng ả dưới ánh nắng hanh. Dọc theo lối đi vào thôn, từng khoảng sân đất nện của các nông hộ đều trải rộng những tấm cót tre ngập tràn thóc mẩy; có nhà thóc đã phơi khô giòn tanh tách, người ta đang hối hả đóng vào từng bao tải gai căng phồng để xếp vào bồ.
Huyện lệnh Lưu khẽ vuốt chòm râu ngắn tỉa tót cẩn thận, nét mặt lộ rõ vẻ trầm trồ thán phục; ông quay sang nhìn viên nha dịch Võ Chính đang ngồi hầu bên cạnh, cất giọng trầm ấm pha lẫn ngạc nhiên: "Quả đúng như lời ngươi bẩm báo; nếu tất cả các thôn trang trong huyện Thanh Hà này đều đạt được tốc độ thu hoạch thần tốc thế này, vụ lúa chiêm tới đây chắc chắn sẽ không bao giờ bị chậm trễ thời vụ."
Nha dịch Võ Chính vội vàng chắp hai tay lại, cúi đầu cung kính tiếp lời quan trên: "Bẩm đại nhân minh giám, chuyện này tiểu nhân tuyệt đối không dám thêu dệt nửa lời; hôm qua đại ca của tiểu nhân ở thôn Hoàng Sơn bên cạnh có ghé qua huyện nha, huynh ấy than thở rằng bên đó mới chỉ gặt xong chưa đầy một nửa số ruộng lúa vụ thu. Mấy ngày nay bà con bên ấy cứ phải thức thâu đêm suốt sáng để đập lúa vào thùng gỗ bằng tay, ai nấy đều phờ phạc mỏi nhừ cả hai cánh tay; nếu chẳng may trời đổ một cơn mưa rào bất chợt thì toàn bộ số thóc ướt xem như hư hỏng hết, chẳng biết lấy gì nộp thuế cho quan phủ."
Cỗ xe ngựa chầm chậm lăn bánh thêm một đoạn ngắn rồi dừng hẳn lại trước cổng một ngôi nhà lợp ngói ba gian khang trang nhất đầu làng; tiếng vó ngựa dậm lách cách trên nền đất cứng, phu xe ghìm chặt dây cương cất tiếng hô vang: "Đại nhân đã đến nơi!" Ngay lúc ấy, từ phía con đường mương cắt ngang cánh đồng phía sau nhà, một bóng người gầy guộc đang hớt hải chạy thục mạng về; hai ống quần xắn cao quá đầu gối còn bê bết bùn non ướt sũng, chiếc nón mê rách tơi tả cầm trên tay chao qua chao lại theo từng bước chân xiêu vẹo.
Lý chính Tiêu Đại Sinh vừa chạy vừa thở dốc như bễ lò rèn; hai lá phổi như muốn nổ tung, lồng ngực đập thình thịch liên hồi sau quãng đường dài cuống cuồng từ ngoài ruộng nước trở về. Vừa nhìn thấy bóng chiếc xe ngựa quan phủ cùng mấy tên nha dịch thắt lưng đeo yêu đao sáng loáng đứng sừng sững trước cổng nhà mình, hai đầu gối ông ta bỗng mềm nhũn ra như cọng bún; nếu không kịp bám tay vào hàng rào dâm bụt ven đường thì có lẽ ông ta đã ngã dúi dụi xuống mương nước. Suốt mấy năm Huyện lệnh Lưu Miễn về nhậm chức ở huyện Thanh Hà, Tiêu Đại Sinh mới chỉ có vinh hạnh diện kiến vị quan phụ mẫu này đúng ba lần; mỗi lần đều là chen chúc giữa hàng chục lý chính khác nơi công đường trang nghiêm để lắng nghe răn dạy. Đây là lần đầu tiên trong đời, một vị đại quan thất phẩm đích thân hạ giá về tận cửa nhà một chức dịch nhỏ bé nơi thôn dã xa xôi.
Tiêu Đại Sinh lúng búng nuốt khan một ngụm nước bọt, hai tay run lẩy bẩy chắp lại trước ngực, cúi gập người sát đất thưa gửi bằng giọng run rẩy đứt quãng: "Tiểu... tiểu nhân là Tiêu Đại Sinh, Lý chính thôn Thanh Sơn, bái kiến Huyện lệnh đại nhân! Đại nhân quang lâm tệ xá, tiểu nhân không kịp nghênh đón từ xa, muôn vàn kính xin đại nhân rộng lòng tha tội!"
Huyện lệnh Lưu bước xuống xe, đưa tay áo gấm khẽ phất nhẹ một cái, ánh mắt lộ vẻ hiền hòa nhìn người đứng đầu thôn xóm đang run rẩy trước mặt; ông bật cười ha hả, cất giọng xua tan bầu không khí căng thẳng: "Tiêu Lý chính hà tất phải đa lễ và hoảng hốt đến mức ấy; bản quan đi đường xa giữa trưa nắng bụi bặm, cổ họng đang khô khốc cả rồi, chẳng lẽ ngươi định để quan phụ mẫu đứng ngoài ngõ phơi nắng mà không mời vào uống một chén nước trà hay sao?"
Tiêu Đại Sinh giật mình như sực tỉnh cơn mê, vội vàng lau mồ hôi trên trán rồi cúi rạp người dẫn đường: "Dạ dạ, tiểu nhân vô phép quá; kính mời đại nhân, kính mời các vị quan sai mau vào trong nhà dùng nước!"
Cùng lúc đó, vợ của Lý chính cũng vừa từ ngoài đồng chạy về tới nơi; bà ta vội vã chạy tót vào gian bếp sau, quạt lửa đun sôi một ấm nước suối trong vắt rồi run run lấy ra chiếc hũ sành cất kỹ nơi đáy tủ. Đó là gói bạch trà thượng hạng mà Lý chính đã cất giữ suốt mấy năm qua, chỉ dám để dành tiếp đãi những bậc khách quý nhất trần đời; hương trà thơm ngát thanh tao theo làn khói ấm bốc lên nghi ngút, được bà lão cẩn trọng bưng ra đặt lên chiếc bàn đá tròn giữa khoảng sân râm mát.
Huyện lệnh Lưu Miễn nâng chén trà sứ lên nhấp một ngụm nhỏ, cảm nhận vị chát ngọt thấm sâu nơi đầu lưỡi rồi đặt nhẹ chén xuống bàn đá phát ra một tiếng cạch khô khốc; ông nhìn thẳng vào đôi mắt đang đầy vẻ ấp úng lo sợ của Tiêu Đại Sinh, đi thẳng vào mục đích chuyến vi hành: "Bản quan nghe nha dịch tuần tra báo cáo rằng, thôn Thanh Sơn của ngươi năm nay thu hoạch lúa mùa nhanh chưa từng thấy; nghe nói trong thôn có người tài giỏi đã chế tác ra một cỗ nông cụ kỳ diệu, có thể tuốt sạch thóc lúa trong nháy mắt mà không tốn nhiều công sức? Ngươi hãy nói thật cho bản quan nghe, cớ sự rốt cuộc là thế nào?"
Nghe đến mấy chữ nông cụ tuốt lúa, tảng đá ngàn cân đang đè nặng trong lồng ngực Tiêu Đại Sinh bỗng chốc rơi rụng xuống đất; toàn bộ nỗi lo sợ về việc con trai Tiêu Hữu Tài gây họa ngoài trấn hay triều đình tăng thuế khóa lập tức tan biến thành mây khói. Ông ta thở phào nhẹ nhõm một hơi dài, hai bàn tay thô ráp bớt run rẩy, xoa xoa vào nhau rồi thật thà giãi bày: "Bẩm đại nhân đèn trời soi xét, đúng là thôn chúng tiểu nhân có một thứ máy tuốt hạt lúa bằng gỗ vô cùng lợi hại; nhưng thứ đó không phải do tiểu nhân làm ra, mà là do Tiêu Mộc - nhi tử thứ hai nhà Tiêu Trường Hà ở cuối thôn tự tay mày mò chế tạo. Mấy ngày trước cả thôn chúng tiểu nhân mượn chiếc máy ấy về thay phiên nhau dùng, hôm qua vừa mới tuốt xong mẻ thóc cuối cùng nên đã đem trả lại cho nhà họ Tiêu rồi ạ; nếu đại nhân muốn xem, tiểu nhân xin lập tức sai người chạy sang khiêng đến đây trình diện."
Huyện lệnh Lưu xua tay đứng phắt dậy, vạt áo gấm đỏ khẽ đung đưa theo từng cử động dứt khoát: "Hà tất phải tốn công khiêng vác qua lại làm gì; bản quan đích thân cùng ngươi đến tận nhà họ Tiêu xem xét, nhân tiện diện kiến xem người nông phu nào lại có bàn tay khéo léo và trí tuệ sáng dạ đến nhường ấy."
Tiêu Đại Sinh vội vàng sai một đứa cháu nhỏ chạy tắt qua ngõ tắt sang nhà Tiêu Trường Hà báo tin trước để gia đình kịp chuẩn bị tiếp giá; còn bản thân ông ta thì cẩn thận đi bên cạnh, vừa dẫn đường đưa quan huyện rảo bước về phía cuối thôn, vừa cung kính trả lời những câu hỏi han cặn kẽ của quan phụ mẫu. Huyện lệnh Lưu vừa đi vừa liếc nhìn những hàng cau thẳng tắp, hỏi nhỏ: "Ngươi nói người chế tác ra cỗ máy tên là Tiêu Mộc; hắn là một người thợ mộc lâu năm trong làng sao?"
Tiêu Đại Sinh lắc đầu quầy quậy, cười xòa giải thích: "Bẩm đại nhân, hoàn toàn không phải thợ mộc ạ; Tiêu Mộc vốn là một gã sơn phu chuyên nghề săn bắn và hái thuốc trên núi cao, tính tình ngày thường ít nói trầm mặc. Nhà họ Tiêu trước nay vốn là một hộ nông dân nghèo khó, chẳng hiểu sao năm nay hắn lại cùng gia đình mày mò đóng ra cái cỗ máy kỳ lạ kia; nhưng quả thực nó chạy êm ru, tuốt thóc nhanh gấp mười lần sức người đập tay, cả thôn ai nấy đều phải thán phục."
Tin tức quan Huyện lệnh hạ giá về thôn kiểm tra cỗ máy tuốt lúa của nhà họ Tiêu nhanh chóng lan truyền đi như một cơn gió lốc; từ ngoài đồng bãi cho đến các ngõ ngách, bà con nông dân đang cấy lúa hay phơi thóc đều đồng loạt buông tay cày, tay cuốc. Tiếng bước chân rầm rập của hàng trăm dân làng kéo nhau rồng rắn đi theo sau cỗ kiệu và đoàn tùy tùng của quan huyện; tiếng xì xào bàn tán nổi lên râm ran khắp nẻo đường làng: "Trời đất ơi, quan huyện đích thân đến tìm nhà Tiêu lão nhị kìa!"; "Không biết là có chuyện đại sự gì đây, lành hay dữ thế này?"; "Nhà họ Tiêu phen này náo động cả vùng rồi!"
Ở phía cuối thôn, gia đình họ Tiêu sau khi nhận được tin báo gấp từ đứa cháu của Lý chính thì cả nhà đều sửng sốt kinh hoàng; Tiêu Trường Hà cùng Từ Chính Hương vội vã dẫn theo các con buông vội việc ngoài đồng, chạy thục mạng về nhà quét dọn sân đất. Tiêu Mộc cùng người anh cả Tiêu Tùng nhanh chóng khiêng cỗ máy tuốt lúa bằng gỗ sồi sừng sững từ trong chái nhà ra đặt ngay ngắn giữa khoảng sân đất nện sạch sẽ; chiếc máy gỗ hình hộp vuông vức với trục lăn gắn những nan sắt uốn cong cùng bàn đạp gỗ dài nổi bật dưới ánh nắng trưa rực rỡ.
Tiêu Mộc đứng sừng sững bên cạnh cỗ máy, dáng người cao lớn vạm vỡ như một cây tùng vững chãi nơi sườn núi; gương mặt góc cạnh phong trần của chàng vẫn giữ nguyên vẻ điềm tĩnh, đôi mắt đen sâu thẳm không hề gợn lên một chút hoang mang sợ hãi trước bóng dáng uy quyền của quan lại triều đình. Đứng nép ngay phía sau chàng, Diệp Lạc Hân mặc một bộ áo vải thô màu xanh nhạt đã sờn vai, mái tóc đen mượt được vấn gọn gàng bằng một chiếc trâm gỗ mộc mạc; đôi mắt phượng trong veo của nàng khẽ chớp, chăm chú quan sát từng cử chỉ của đoàn người đang tiến vào từ cổng tre.
Tiếng bước chân dồn dập vang lên ngoài cổng, Lý chính Tiêu Đại Sinh cúi mình bước vào trước, theo sát phía sau là Huyện lệnh Lưu Miễn cùng hai tên nha dịch lực lưỡng tay lăm lăm chuôi đao; hàng trăm người dân trong thôn kéo đến chen chúc nghẹt thở ngoài hàng rào tre, ai nấy đều kiễng chân, dán mắt vào khoảng sân nhỏ để theo dõi diễn biến. Vừa bước chân qua ngạch cửa tre, ánh mắt sắc sảo của Huyện lệnh Lưu lập tức bị cỗ máy gỗ kỳ lạ đặt giữa sân thu hút hoàn toàn; ông dừng bước, bước lại gần hai bước rồi chỉ tay vào cỗ máy, cất giọng sang sảng: "Chính là thứ nông cụ này sao?"
Tiêu Trường Hà vốn là một nông dân cả đời chất phác, nhìn thấy quan huyện áo gấm mũ mão chỉnh tề thì tim đập thình thịch, toan quỳ xuống lạy; nhưng ông sực nhớ trong nhà chỉ có đứa con trai thứ ba là Tiêu Cảnh biết chữ nghĩa thi thư, liền khẽ huých tay đẩy cậu thiếu niên lên phía trước để thưa chuyện. Tiêu Cảnh dù trong lòng cũng run rẩy đôi phần, nhưng thấy nhị ca Tiêu Mộc và nhị tẩu Diệp Lạc Hân vẫn đứng vững vàng bên cạnh, cậu liền hít một hơi sâu, chắp hai tay cung kính cúi đầu: "Bẩm đại nhân minh xét, chính là cỗ máy này ạ!"
Huyện lệnh Lưu đưa mắt nhìn cậu thiếu niên mặt mày sáng sủa, quần áo chỉnh tề đang đối đáp lễ phép trước mặt mình, trong lòng thoáng chút bất ngờ; ông mỉm cười hỏi dồn: "Cỗ nông cụ xảo diệu này, là do một thiếu niên như ngươi tự mình nghĩ ra bản vẽ sao?"
Tiêu Cảnh nghe hỏi vậy liền thật thà lắc đầu, buột miệng cất tiếng trong trẻo khai thật: "Bẩm đại nhân, thảo dân nào có tài cán ấy; cỗ máy này toàn bộ ý tưởng ban đầu đều là do nhị tẩu của thảo dân nghĩ ra ạ!"
Một câu nói thốt ra như một hòn đá ném vào mặt hồ phẳng lặng, khiến Huyện lệnh Lưu Miễn cùng hai tên nha dịch đều trố mắt kinh ngạc; vị quan phụ mẫu khẽ nhíu mày, giọng điệu lộ rõ vẻ khó tin: "Ngươi nói cái gì? Người nghĩ ra thứ máy móc tinh xảo phục vụ việc đồng áng nặng nhọc này... lại là một phụ nhân sao? Nhị tẩu của ngươi hiện đang ở đâu?"
Nhận thấy mọi ánh mắt trong sân đều đổ dồn về phía mình, Diệp Lạc Hân khẽ hít một hơi thở nhẹ nhàng để giữ cho nhịp tim đập đều đặn; nàng từ tốn bước lên phía trước hai bước, hai tay đan chéo đặt trước vạt áo thô, uốn gối khẽ cúi đầu hành lễ theo đúng quy củ của nữ tử nông thôn: "Dân phụ Tiêu Diệp thị, bái kiến Huyện lệnh đại nhân."
Huyện lệnh Lưu chăm chú đánh giá người phụ nữ trẻ đang đứng trước mặt mình; dung mạo của nàng quả thực vô cùng thanh tú, làn da trắng ngần khác hẳn những nông phụ dầm mưa dãi nắng nơi thôn dã, đôi mắt trong sáng toát lên vẻ thông tuệ lạ thường. Thế nhưng, trên người nàng chỉ khoác một bộ y phục bằng vải thô chắp vá đơn sơ, trên mái tóc không có lấy một cành trâm vàng ngọc, bàn tay vẫn còn vương chút vết chai sạn của việc đồng áng; vẻ hào hứng ban đầu trong đáy mắt Huyện lệnh Lưu bỗng chốc chùng xuống, thay vào đó là một tia thất vọng mơ hồ. Ông thầm nghĩ trong bụng: cứ ngỡ đây là thiên kim lá ngọc cành vàng của một danh gia vọng tộc nào đó sa cơ lỡ bước lưu lạc đến chốn quê mùa này, xem ra bản thân đã suy nghĩ quá xa xôi rồi; một thôn phụ bình thường làm sao có thể tinh thông cơ quan thuật số được chứ?
Huyện lệnh Lưu chắp hai tay sau lưng, cất giọng trầm trầm gặng hỏi: "Ngươi chỉ là một nữ tử chốn khuê phòng thôn dã, cớ sao lại có thể nghĩ ra cách chế tạo một cỗ máy tuốt lúa phức tạp dường này?"
Diệp Lạc Hân cúi đầu càng thấp hơn, khóe môi khẽ cong lên một nét cười kín đáo; trong đầu nàng đã suy tính rành mạch từ trước. Ở cái thời đại phong kiến này, quan niệm nữ tử vô tài chính là đức đã ăn sâu vào đầu óc từ quan lại cho đến thứ dân; một người phụ nữ xuất thân nông thôn nếu tỏ ra quá mức tài giỏi, thông tuệ hơn người thì không những chẳng nhận được vinh hoa phú quý, mà ngược lại còn chuốc lấy muôn vàn mối nghi kỵ, bị coi là điều quái dị hoặc trở thành miếng mồi ngon cho những kẻ quyền thế dòm ngó. Huống hồ, nàng hiện tại chỉ là một nàng dâu nghèo không có gia thế chống lưng; đứng mũi chịu sào trước mặt quan phủ chỉ có hại chứ không hề có lợi.
Nghĩ vậy, Diệp Lạc Hân liền cất giọng nhỏ nhẹ, rành rọt phân trần từng lời: "Bẩm đại nhân minh xét, dân phụ phận nữ nhi yếu đuối, nào dám nhận công lao to lớn ấy. Chuyện là trong vụ gặt vừa qua, phu quân cùng các đệ muội của dân phụ phải còng lưng đập lúa bằng tay suốt ngày đêm, bàn tay ai nấy đều phồng rộp rớm máu vô cùng cực nhọc; dân phụ nhìn thấy xót xa trong lòng nên mới buột miệng ước ao, giá như có một chiếc guồng quay gắn răng cào để gạt hạt lúa ra khỏi bông thì đỡ vất vả biết bao. Phu quân của dân phụ nghe thấy có lý, liền cùng tam đệ ngày đêm bàn bạc; tam đệ Tiêu Cảnh có chút chữ nghĩa nên đã cặm cụi vẽ nên các bản thảo chi tiết, còn phu quân Tiêu Mộc thì lặn lội tìm thợ mộc trong vùng đẽo gọt từng thanh gỗ, mua sắt về uốn răng rồi tự tay lắp ráp thành hình. Mọi người trong nhà vì thương yêu dân phụ nên mới đem hết công lao gán lên đầu dân phụ; thực chất dân phụ chỉ góp một lời nói bâng quơ, muôn vàn không dám nhận công lao sáng chế này."
Lời lẽ của Diệp Lạc Hân vô cùng khiêm nhường, thấu tình đạt lý, vừa tôn vinh sự cần cù sáng tạo của trượng phu, vừa đề cao học vấn của em chồng, lại khéo léo gạt bỏ hoàn toàn bản thân ra khỏi tâm điểm chú ý của quan phủ. Huyện lệnh Lưu nghe xong khẽ gật đầu, vẻ mặt giãn ra đôi phần; ông quay sang nhìn Tiêu Cảnh, cất giọng dò xét: "Lời nàng dâu nhà ngươi vừa nói, có đúng là sự thật hay không?"
Tiêu Cảnh khẽ liếc mắt nhìn nhị tẩu, thấy Diệp Lạc Hân vẫn giữ thần sắc điềm nhiên tự tại như mặt nước mùa thu; cậu thiếu niên vốn thông minh lanh lợi liền hiểu ngay dụng ý sâu xa của tẩu tử muốn che giấu tài năng để bảo toàn bình an cho gia đình. Tiêu Cảnh lập tức chắp tay, dõng dạc thưa: "Bẩm đại nhân, đúng là như vậy ạ! Bản vẽ là do thảo dân tự tay cầm bút lông phác họa sau nhiều đêm trăn trở; còn toàn bộ khung gỗ, trục lăn và bàn đạp đều do chính tay nhị ca Tiêu Mộc của thảo dân dùng rìu đẽo gọt và gắn kết từng chiếc mộng gỗ mà thành."
Huyện lệnh Lưu Miễn lúc này mới quay sang nhìn Tiêu Mộc; thấy chàng thanh niên vạm vỡ với đôi bàn tay to lớn đầy vết chai sạn của người làm việc nặng, ông hoàn toàn tin tưởng không chút mảy may nghi ngờ. Ánh mắt quan huyện lại dời về cỗ máy gỗ sẫm màu, trong lòng trào dâng sự tò mò không kìm nén nổi; ông cất tiếng yêu cầu: "Được lắm! Trăm nghe không bằng một thấy; các ngươi hãy lập tức vận hành cỗ máy này, biểu diễn cho bản quan xem rốt cuộc nó tuốt hạt lúa nhanh chóng và sạch sẽ ra sao!"
Yêu cầu của quan phụ mẫu vừa thốt ra, bầu không khí trong sân nhà họ Tiêu bỗng chốc khựng lại; nụ cười trên môi Tiêu Đại Sinh tắt ngấm, Tiêu Trường Hà cùng Từ Chính Hương đưa mắt nhìn nhau, nét mặt lộ rõ vẻ hoang mang tột cùng. Nếu Huyện lệnh đến sớm hơn ba bốn ngày, khi cả thôn Thanh Sơn đang vào độ gặt rộ thì lúa tươi bó thành từng ôm ngập tràn khắp các ngõ ngách, muốn thử lúc nào chẳng được; thế nhưng hiện tại, nhờ có chính cỗ máy này mà toàn bộ ruộng lúa trong thôn đã được tuốt sạch bách từ chiều hôm qua, thóc đã phơi khô đóng bao, ngoài đồng chỉ còn trơ lại những gốc rạ khô khốc. Giờ đây giữa trưa nắng gắt, đào đâu ra một bó lúa chưa tuốt để biểu diễn trước mặt quan lớn?
Tiêu Cảnh ấp úng, hai bàn tay xoắn chặt vào nhau: "Bẩm... bẩm đại nhân, chuyện này... hiện tại trong thôn chúng thảo dân thực sự không còn một cọng lúa nào chưa tuốt hạt cả ạ..."
Huyện lệnh Lưu thoáng nhíu mày, nét mặt lộ vẻ không vui; ông đi một quãng đường xa xôi về tận chốn thôn dã này cốt chỉ để tận mắt kiểm chứng cỗ máy kỳ diệu, nay lại nghe bảo không có lúa để thử thì chẳng khác nào bị dội một gáo nước lạnh vào mặt. Nhận thấy sự lúng túng của người nhà cùng nét khó chịu đang dần hiện lên trên gương mặt quan phụ mẫu, Diệp Lạc Hân khẽ bước lên nửa bước, cất giọng trong trẻo phá tan thế bí: "Bẩm đại nhân, dùng lúa để biểu diễn lúc này quả thực là không có; nhưng dân phụ nghĩ, chúng ta hoàn toàn có thể dùng một thứ khác thay thế để đại nhân thẩm định công năng của máy."
Huyện lệnh Lưu giật mình quay lại, ánh mắt tràn đầy vẻ hiếu kỳ nhìn nàng: "Thứ khác thay thế? Ngươi định dùng thứ gì?"
Diệp Lạc Hân mỉm cười điềm đạm, đưa ngón tay thon dài chỉ ra phía con mương nước ngoài cổng rào: "Bẩm đại nhân, ngoài các bờ ruộng và ven bờ mương lúc này cỏ lồng vực đang mọc bạt ngàn trổ bông trĩu hạt; hạt cỏ lồng vực bám vào cành bông vô cùng dai dẳng, chắc chắn và khó rụng hơn hạt lúa chín gấp nhiều lần. Nếu như cỗ máy này có thể tuốt sạch từng hạt cỏ lồng vực cứng đầu kia trong chớp mắt, thì việc tuốt những bông lúa chín vàng trĩu hạt đối với nó chỉ là chuyện dễ dàng như trở bàn tay; đại nhân thấy dân phụ nói có lý không ạ?"
Đôi mắt Tiêu Cảnh sáng rực lên như sao sa, trong lòng thầm reo lên một tiếng bái phục sự thông minh tuyệt đỉnh của nhị tẩu; cậu toan co cẳng chạy ra cổng nhổ cỏ thì bất ngờ từ ngoài hàng rào tre, tiếng reo hò của đám đông dân làng đã đồng thanh vang lên rộn rã: "Có lý lắm! Có lý lắm!"; "Mau, bà con ơi, mau đi nhổ cỏ lồng vực cho quan lớn xem kìa!"
Chỉ trong chớp mắt, hàng chục người nông dân nhanh chân đã túa ra các bờ ruộng ven đường; tiếng sột soạt, rào rào của việc nhổ cỏ vang lên rộn rã khắp bờ mương. Chưa đầy nửa khắc sau, ba người đàn ông lực lưỡng đã hăm hở ôm vào sân ba bó cỏ lồng vực to tướng, những chùm bông cỏ xanh mướt nặng trĩu hạt còn vương nguyên những giọt sương non, đặt xịch xuống bên cạnh cỗ máy gỗ; mọi người háo hức lùi lại nhường chỗ, hàng trăm ánh mắt nín thở dõi theo từng cử động của Tiêu gia.
Tiêu Mộc cởi phăng chiếc áo khoác ngoài bằng vải thô vắt lên bờ rào, để lộ thân hình vạm vỡ với những múi cơ bắp săn chắc như đồng đúc; chàng bước lại bên cạnh cỗ máy, đặt bàn chân vững chãi lên bàn đạp gỗ dài nối với trục truyền động. Chàng đưa mắt nhìn Diệp Lạc Hân, nhận được cái gật đầu khích lệ dịu dàng của thê tử, ánh mắt Tiêu Mộc bỗng chốc trở nên sắc lạnh và tập trung cao độ; chàng nhấn mạnh bàn chân xuống, tiếng gỗ cọ xát cọt kẹt ken két trầm đục bắt đầu vang lên nhịp nhàng.
Dưới lực đạp dũng mãnh và đều đặn của chàng thợ săn, bánh đà gỗ lớn bắt đầu quay tít; trục lăn gắn hàng trăm chiếc răng sắt uốn cong chuyển động xoay tròn với tốc độ kinh hoàng, phát ra những tiếng rít xé gió vù vù, ù ù nghe rợn ngợp cả lồng ngực. Tiêu Mộc hai tay ôm chặt lấy phần gốc của một bó cỏ lồng vực lớn, hít một hơi sâu rồi dứt khoát đưa phần ngọn đầy hạt áp sát vào guồng quay đang cuộn trào bão táp.
Xoạt! Xoạt xoạt xoạt! Tiếng cọ xát dữ dội vang lên dồn dập như tiếng mưa rào quất mạnh vào mái hiên nứa; những chiếc nan sắt sắc bén liên tục quét qua từng chùm bông cỏ với lực đập cực mạnh. Tiếng hạt cỏ văng tung tóe bắn rào rào, ràn rạt vào tấm cót tre quây xung quanh cỗ máy, rơi xuống đáy máng gỗ kêu lách tách như ngô rang trên chảo lửa; luồng gió mạnh tạo ra từ trục lăn cuốn theo những hạt cỏ lồng vực bay tán loạn thành một vòng cung rực rỡ dưới ánh nắng ban trưa.
Tiêu Mộc xoay nhẹ cổ tay một vòng tròn điệu nghệ, lật mặt sau của bó cỏ áp vào trục quay thêm một cái xoạt dứt khoát nữa rồi nhanh chóng rút bó cỏ ra giơ cao lên giữa không trung. Toàn bộ phần thân cỏ xanh mướt lúc này chỉ còn trơ lại những cọng cuống xơ xác trắng nõn; hàng ngàn hạt cỏ lồng vực cứng đầu ban nãy đã bị đánh bật hoàn toàn không sót lại lấy một hạt, tất cả đều ngoan ngoãn nằm gọn gàng trong máng hứng bằng gỗ bên dưới! Toàn bộ quá trình vận hành từ đầu đến cuối diễn ra trôi chảy, gọn gàng chỉ trong vòng chưa đầy mười nhịp thở!
Một khoảng im lặng bao trùm khắp khoảng sân đất nện; hàng trăm người dân vây quanh ngoài ngõ nín thở trố mắt nhìn, rồi ngay giây tiếp theo, tiếng trầm trồ kinh ngạc bỗng chốc bùng nổ như sấm dậy: "Trời đất ơi! Sạch bóng không còn một hạt!"; "Nhanh quá, đúng là thần kỳ ngoài sức tưởng tượng!"; "Cỏ lồng vực dai như thế mà còn bị tuốt sạch trơn trong chớp mắt, thảo nào lúa cả làng gặt xong nhanh như gió thổi!"
Huyện lệnh Lưu Miễn đứng sững sờ như trời trồng, hai mắt trợn tròn nhìn chằm chằm vào bó cỏ trơ trụi trên tay Tiêu Mộc; ông không kìm được sự kích động trong lòng, vội vàng sải bước dài tiến sát lại bên cỗ máy. Vị quan phụ mẫu chẳng màng đến bụi bặm hay thân phận cao quý, cúi rạp người thò bàn tay áo gấm xuống máng gỗ, bốc lên một nắm lớn những hạt cỏ lồng vực vừa được tuốt rụng; ông đưa lên mũi ngửi mùi nhựa cỏ tươi nồng, rồi dùng hai ngón tay miết mạnh từng hạt để kiểm tra độ nguyên vẹn. Hạt cỏ rơi ra trơn tru, không hề bị dập nát hay gãy vỡ; năng suất và độ chính xác của cỗ máy gỗ thô sơ này đã vượt xa mọi sự tưởng tượng phong phú nhất của ông về kỹ thuật nông cụ đương thời!
Trong lồng ngực Huyện lệnh Lưu, trái tim bắt đầu đập rộn ràng thình thịch những nhịp đập cuồng nhiệt của một kẻ vừa bắt được mỏ vàng vô giá; một ngọn lửa tham vọng chính trị bùng cháy dữ dội trong đáy mắt vị quan thất phẩm. Ông đã cần mẫn, cặm cụi ở cái chức Huyện lệnh Thanh Hà hẻo lánh này suốt bảy tám năm ròng rã mà không có lấy một chút thành tích nổi bật để dâng lên triều đình; việc thăng quan tiến chức đối với ông bấy lâu nay tựa như mò trăng đáy nước. Thế nhưng giờ đây, cỗ máy tuốt lúa kỳ diệu này chính là một bảo vật trời ban; nếu như ông đem cỗ máy này dâng lên quan Tri phủ, phổ biến ra toàn bộ châu phủ để nâng cao sản lượng thu hoạch lương thực cho toàn bờ cõi, thì đó sẽ là một chính tích kinh thiên động địa! Chiếc ghế Tri phủ hay một chức quan béo bở nơi kinh kỳ hoa lệ bỗng chốc hiện ra ngay trước mắt ông, gần trong gang tấc!
Huyện lệnh Lưu chậm rãi thả nắm hạt cỏ rơi lách tách trở lại máng gỗ, đưa mắt nhìn quanh khoảng sân rồi dừng lại trên gương mặt già nua của Tiêu Đại Sinh; ông vuốt chòm râu, cất giọng sang sảng đầy vẻ uy nghiêm: "Tuyệt diệu! Quả thực là một thần vật giúp ích cho việc nông trang! Tiêu Lý chính, ngươi có bằng lòng đem cỗ nông cụ xảo diệu này dâng nộp lên huyện nha để bản quan tiến cử lên triều đình hay không?"
Tiêu Đại Sinh nghe quan huyện hỏi vậy thì hai tay run lên bần bật, lúng túng đưa tay gãi đầu gãi tai; được dâng vật quý lên quan phụ mẫu để lập công đầu, đó quả thực là chuyện làm rạng danh dòng họ mười đời nơi thôn dã. Thế nhưng, Tiêu Đại Sinh tuy nhút nhát nhưng bản tính không phải kẻ tham lam vô sỉ; cỗ máy này là mồ hôi nước mắt và bạc cắc của nhà họ Tiêu bỏ ra, ông ta làm sao có thể mặt dày mày dạn mượn hoa dâng Phật, tự tiện đem tài sản của người khác dâng cho quan lớn để kiếm chác chút công danh?
Tiêu Đại Sinh khó xử đưa ánh mắt cầu cứu nhìn sang Tiêu Trường Hà; Tiêu Trường Hà là người từng trải phong sương, nhìn thấy ánh mắt của Lý chính liền hiểu ngay cơ sự. Ông khẽ ho khan một tiếng, vờ như không nhìn thấy, lẳng lặng lùi lại nửa bước phía sau; ông đặt một bàn tay chai sạn lên vai người con trai thứ hai của mình, khẽ siết nhẹ một cái như ngầm trao toàn quyền quyết định cho Tiêu Mộc.
Tiêu Mộc đứng thẳng tắp giữa sân, dáng vẻ uy nghi bất khuất; chàng thấu hiểu rõ từng đường đi nước bước cùng tâm địa khao khát chính tích của vị quan phụ mẫu trước mắt. Chàng tiến lên một bước dài, chắp hai tay ôm quyền ngay ngắn trước ngực, cất giọng trầm ấm, dõng dạc nhưng không hề lộ vẻ sợ sệt: "Bẩm đại nhân minh xét, một cỗ nông cụ nhỏ bé nơi thôn dã thô thiển này lại may mắn lọt vào mắt xanh của đại nhân, đó thực sự là vinh hạnh tột cùng của toàn thể gia đình thảo dân. Thế nhưng, để làm ra được cỗ máy hoàn chỉnh này, cả nhà thảo dân đã phải thức trắng bao đêm ròng rã, tiền mua gỗ tốt đóng khung, tiền mua sắt rèn nan răng cưa cùng tiền công thợ mộc tiêu tốn không biết bao nhiêu mà kể; gia cảnh thảo dân vốn bần hàn túng thiếu, không biết là..."
Lời Tiêu Mộc chưa kịp dứt điểm thì một tiếng quát tháo đanh thép như sấm sét bỗng chốc nổ tung giữa khoảng sân nhỏ: "To gan lớn mật!" Tên nha dịch Võ Chính đứng bên cạnh Huyện lệnh mặt mày sa sầm giận dữ, sải bước xông lên phía trước; bàn tay hộ pháp của gã đập mạnh một cái chát lên chuôi thanh yêu đao đeo bên hông, lưỡi đao sáng loáng tuốt ra khỏi vỏ một đoạn ngắn phát ra tiếng rít rợn người ken két: "Huyện lệnh đại nhân hạ giá đến tận cái xó rừng rú này đã là ân đức ngập trời ban cho lũ dân đen các ngươi; một tên nông phu hèn mọn nơi thôn dã lại dám cả gan đứng trước mặt quan phụ mẫu cò kè mặc cả hay sao? Ngươi không sợ tội phạm thượng chém đầu hay sao?"
Tiếng kim loại của lưỡi đao va chạm rợn tóc gáy cùng khí thế hung hăng của tên nha dịch khiến bầu không khí trong sân lập tức đông cứng lại thành băng tuyết; hàng trăm người dân xem náo nhiệt ngoài hàng rào tre sợ hãi đồng loạt lùi giật lùi lại phía sau, tiếng xì xào kinh hoàng vang lên hỗn loạn. Có người phụ nữ nhát gan sợ đến mức ôm chặt lấy ngực ú ớ không thành tiếng, mấy đứa trẻ con òa lên khóc nấc vì khiếp đảm; ai nấy đều thầm than trong bụng: Tiêu Mộc phen này rước họa sát thân rồi, dám đem tiền bạc ra đòi hỏi với quan huyện thì chỉ có con đường rục xương nơi ngục tối!
Từ Chính Hương sợ đến mặt cắt không còn giọt máu, hai chân run rẩy toan lao ra kéo con trai quỳ lạy van xin; thế nhưng Tiêu Mộc vẫn đứng sừng sững như một ngọn núi đá hoa cương, ánh mắt chàng sắc lạnh nhìn thẳng vào tên nha dịch đang lăm lăm chuôi đao, lồng ngực vững chãi không hề dao động lấy nửa phân. Đứng phía sau chàng, Diệp Lạc Hân tuy hai bàn tay siết chặt vạt áo đến trắng bệch nhưng ánh mắt nàng vẫn lóe lên tia sáng kiên định; nàng tin tưởng vào sự đĩnh đạc và bản lĩnh phi thường của trượng phu.
Ngay trong khoảnh khắc ngàn cân treo sợi tóc ấy, Huyện lệnh Lưu Miễn bỗng vung mạnh cánh tay áo gấm, quát lớn một tiếng chặn đứng thuộc hạ: "Lui xuống! Ai cho phép ngươi càn rỡ làm càn trước mặt bản quan như thế hả?"
Tiếng quát uy nghiêm của Huyện lệnh khiến tên nha dịch Võ Chính giật bắn mình, vội vàng tra đao vào vỏ phát ra một tiếng cạch dứt khoát rồi lủi thủi cúi đầu lùi lại phía sau; Huyện lệnh Lưu quay đầu lại, đôi mắt thâm sâu chăm chú đánh giá Tiêu Mộc từ đầu đến chân một lượt. Nhìn thấy khí phách hiên ngang, đôi mắt không chút hoảng loạn và phong thái chững chạc của chàng thanh niên sơn dã, trong lòng quan huyện bỗng dâng lên một nỗi kinh ngạc lẫn tán thưởng sâu sắc; kẻ này tuyệt đối không phải là một nông phu tầm thường vô tri.
Huyện lệnh Lưu bước lại gần Tiêu Mộc, nét mặt chuyển từ nghiêm nghị sang một nụ cười hòa nhã, cất giọng rành rọt trước mặt toàn thể dân làng: "Bản quan là quan phụ mẫu một huyện, phụ mẫu của dân chúng thì làm sao có thể cướp không công sức mồ hôi nước mắt của con dân được chứ? Cỗ nông cụ này các ngươi đã vất vả ngày đêm mới làm ra, bản quan đương nhiên không thể nói một câu mang đi là mang đi một cách vô lý; bản quan không những sẽ bồi thường đầy đủ toàn bộ tiền mua vật liệu, tiền công thợ mộc cho gia đình ngươi, mà còn phải ban thưởng thật trọng hậu cho công lao sáng chế thần vật này dâng lên triều đình!"
Nói đoạn, Huyện lệnh Lưu nheo đôi mắt sắc sảo nhìn thẳng vào Tiêu Mộc, khóe môi khẽ nhếch lên một nụ cười dò xét đầy ẩn ý, cất lời: "Hay là ngươi nói thử xem, cần bản quan ban thưởng bao nhiêu bạc thì mới vừa lòng?"
Toàn bộ khoảng sân đất nện cùng không gian ngoài bờ rào tre bỗng chốc rơi vào một sự tĩnh lặng tuyệt đối đến mức một chiếc lá rơi cũng có thể nghe thấy; hàng trăm con người nín thở, tim đập thình thịch liên hồi trong lồng ngực. Dân làng đưa mắt nhìn nhau trong sự ngỡ ngàng tột độ; từ nỗi sợ hãi tai bay vạ gió ban nãy, giờ đây ánh mắt mọi người bỗng chốc chuyển thành sự ghen tị và ngưỡng mộ tột cùng. Quan lớn không những không trách phạt mà còn mở miệng cho Tiêu gia tự quyền ra giá; chỉ cần Tiêu Mộc thốt lên một con số hợp lý, dù là vài chục lạng hay thậm chí vài trăm lạng bạc trắng, gia đình họ Tiêu này chắc chắn sẽ một bước đổi đời trở thành cự phú nơi thôn dã!
Ánh nắng trưa rọi thẳng xuống khoảng sân đất, phủ lên bóng hình cao lớn của Tiêu Mộc đang đứng đối diện với vị Huyện lệnh quyền uy; chàng khẽ nhướng mày, lồng ngực phập phồng một nhịp thở sâu, khóe môi thoáng hiện lên một tia cười bí ẩn. Toàn bộ tính mạng, tiền tài và tiền đồ của nhà họ Tiêu lúc này đều treo lơ lửng trên câu trả lời sắp sửa bật ra khỏi bờ môi của chàng sơn phu...
Tiếng bánh xe ngựa bọc sắt nghiến trên mặt đường đất đỏ phát ra những âm thanh lạo xạo, lục cục đều đặn; con đường làng Thanh Sơn vốn tĩnh mịch bỗng chốc rộn rạo bởi sự xuất hiện của cỗ xe ngựa tráng lệ đến từ huyện nha. Gió thu ban trưa thổi lồng lộng qua những rặng tre xào xạc hai bên bờ mương, cuốn theo mùi rơm rạ khô giòn cùng hương lúa mới ngọt ngào phả vào trong khoang xe. Huyện lệnh Lưu Miễn khẽ đưa tay vén tấm rèm lụa màu xanh sẫm, đôi mắt sắc sảo nhìn chăm chú ra khung cảnh đồng bãi hai bên đường; trên các bờ ruộng cao ráo, từng đống rơm rạ đã được vun cao ngất ngưởng như những quả đồi nhỏ, vàng óng ả dưới ánh nắng hanh. Dọc theo lối đi vào thôn, từng khoảng sân đất nện của các nông hộ đều trải rộng những tấm cót tre ngập tràn thóc mẩy; có nhà thóc đã phơi khô giòn tanh tách, người ta đang hối hả đóng vào từng bao tải gai căng phồng để xếp vào bồ.
Huyện lệnh Lưu khẽ vuốt chòm râu ngắn tỉa tót cẩn thận, nét mặt lộ rõ vẻ trầm trồ thán phục; ông quay sang nhìn viên nha dịch Võ Chính đang ngồi hầu bên cạnh, cất giọng trầm ấm pha lẫn ngạc nhiên: "Quả đúng như lời ngươi bẩm báo; nếu tất cả các thôn trang trong huyện Thanh Hà này đều đạt được tốc độ thu hoạch thần tốc thế này, vụ lúa chiêm tới đây chắc chắn sẽ không bao giờ bị chậm trễ thời vụ."
Nha dịch Võ Chính vội vàng chắp hai tay lại, cúi đầu cung kính tiếp lời quan trên: "Bẩm đại nhân minh giám, chuyện này tiểu nhân tuyệt đối không dám thêu dệt nửa lời; hôm qua đại ca của tiểu nhân ở thôn Hoàng Sơn bên cạnh có ghé qua huyện nha, huynh ấy than thở rằng bên đó mới chỉ gặt xong chưa đầy một nửa số ruộng lúa vụ thu. Mấy ngày nay bà con bên ấy cứ phải thức thâu đêm suốt sáng để đập lúa vào thùng gỗ bằng tay, ai nấy đều phờ phạc mỏi nhừ cả hai cánh tay; nếu chẳng may trời đổ một cơn mưa rào bất chợt thì toàn bộ số thóc ướt xem như hư hỏng hết, chẳng biết lấy gì nộp thuế cho quan phủ."
Cỗ xe ngựa chầm chậm lăn bánh thêm một đoạn ngắn rồi dừng hẳn lại trước cổng một ngôi nhà lợp ngói ba gian khang trang nhất đầu làng; tiếng vó ngựa dậm lách cách trên nền đất cứng, phu xe ghìm chặt dây cương cất tiếng hô vang: "Đại nhân đã đến nơi!" Ngay lúc ấy, từ phía con đường mương cắt ngang cánh đồng phía sau nhà, một bóng người gầy guộc đang hớt hải chạy thục mạng về; hai ống quần xắn cao quá đầu gối còn bê bết bùn non ướt sũng, chiếc nón mê rách tơi tả cầm trên tay chao qua chao lại theo từng bước chân xiêu vẹo.
Lý chính Tiêu Đại Sinh vừa chạy vừa thở dốc như bễ lò rèn; hai lá phổi như muốn nổ tung, lồng ngực đập thình thịch liên hồi sau quãng đường dài cuống cuồng từ ngoài ruộng nước trở về. Vừa nhìn thấy bóng chiếc xe ngựa quan phủ cùng mấy tên nha dịch thắt lưng đeo yêu đao sáng loáng đứng sừng sững trước cổng nhà mình, hai đầu gối ông ta bỗng mềm nhũn ra như cọng bún; nếu không kịp bám tay vào hàng rào dâm bụt ven đường thì có lẽ ông ta đã ngã dúi dụi xuống mương nước. Suốt mấy năm Huyện lệnh Lưu Miễn về nhậm chức ở huyện Thanh Hà, Tiêu Đại Sinh mới chỉ có vinh hạnh diện kiến vị quan phụ mẫu này đúng ba lần; mỗi lần đều là chen chúc giữa hàng chục lý chính khác nơi công đường trang nghiêm để lắng nghe răn dạy. Đây là lần đầu tiên trong đời, một vị đại quan thất phẩm đích thân hạ giá về tận cửa nhà một chức dịch nhỏ bé nơi thôn dã xa xôi.
Tiêu Đại Sinh lúng búng nuốt khan một ngụm nước bọt, hai tay run lẩy bẩy chắp lại trước ngực, cúi gập người sát đất thưa gửi bằng giọng run rẩy đứt quãng: "Tiểu... tiểu nhân là Tiêu Đại Sinh, Lý chính thôn Thanh Sơn, bái kiến Huyện lệnh đại nhân! Đại nhân quang lâm tệ xá, tiểu nhân không kịp nghênh đón từ xa, muôn vàn kính xin đại nhân rộng lòng tha tội!"
Huyện lệnh Lưu bước xuống xe, đưa tay áo gấm khẽ phất nhẹ một cái, ánh mắt lộ vẻ hiền hòa nhìn người đứng đầu thôn xóm đang run rẩy trước mặt; ông bật cười ha hả, cất giọng xua tan bầu không khí căng thẳng: "Tiêu Lý chính hà tất phải đa lễ và hoảng hốt đến mức ấy; bản quan đi đường xa giữa trưa nắng bụi bặm, cổ họng đang khô khốc cả rồi, chẳng lẽ ngươi định để quan phụ mẫu đứng ngoài ngõ phơi nắng mà không mời vào uống một chén nước trà hay sao?"
Tiêu Đại Sinh giật mình như sực tỉnh cơn mê, vội vàng lau mồ hôi trên trán rồi cúi rạp người dẫn đường: "Dạ dạ, tiểu nhân vô phép quá; kính mời đại nhân, kính mời các vị quan sai mau vào trong nhà dùng nước!"
Cùng lúc đó, vợ của Lý chính cũng vừa từ ngoài đồng chạy về tới nơi; bà ta vội vã chạy tót vào gian bếp sau, quạt lửa đun sôi một ấm nước suối trong vắt rồi run run lấy ra chiếc hũ sành cất kỹ nơi đáy tủ. Đó là gói bạch trà thượng hạng mà Lý chính đã cất giữ suốt mấy năm qua, chỉ dám để dành tiếp đãi những bậc khách quý nhất trần đời; hương trà thơm ngát thanh tao theo làn khói ấm bốc lên nghi ngút, được bà lão cẩn trọng bưng ra đặt lên chiếc bàn đá tròn giữa khoảng sân râm mát.
Huyện lệnh Lưu Miễn nâng chén trà sứ lên nhấp một ngụm nhỏ, cảm nhận vị chát ngọt thấm sâu nơi đầu lưỡi rồi đặt nhẹ chén xuống bàn đá phát ra một tiếng cạch khô khốc; ông nhìn thẳng vào đôi mắt đang đầy vẻ ấp úng lo sợ của Tiêu Đại Sinh, đi thẳng vào mục đích chuyến vi hành: "Bản quan nghe nha dịch tuần tra báo cáo rằng, thôn Thanh Sơn của ngươi năm nay thu hoạch lúa mùa nhanh chưa từng thấy; nghe nói trong thôn có người tài giỏi đã chế tác ra một cỗ nông cụ kỳ diệu, có thể tuốt sạch thóc lúa trong nháy mắt mà không tốn nhiều công sức? Ngươi hãy nói thật cho bản quan nghe, cớ sự rốt cuộc là thế nào?"
Nghe đến mấy chữ nông cụ tuốt lúa, tảng đá ngàn cân đang đè nặng trong lồng ngực Tiêu Đại Sinh bỗng chốc rơi rụng xuống đất; toàn bộ nỗi lo sợ về việc con trai Tiêu Hữu Tài gây họa ngoài trấn hay triều đình tăng thuế khóa lập tức tan biến thành mây khói. Ông ta thở phào nhẹ nhõm một hơi dài, hai bàn tay thô ráp bớt run rẩy, xoa xoa vào nhau rồi thật thà giãi bày: "Bẩm đại nhân đèn trời soi xét, đúng là thôn chúng tiểu nhân có một thứ máy tuốt hạt lúa bằng gỗ vô cùng lợi hại; nhưng thứ đó không phải do tiểu nhân làm ra, mà là do Tiêu Mộc - nhi tử thứ hai nhà Tiêu Trường Hà ở cuối thôn tự tay mày mò chế tạo. Mấy ngày trước cả thôn chúng tiểu nhân mượn chiếc máy ấy về thay phiên nhau dùng, hôm qua vừa mới tuốt xong mẻ thóc cuối cùng nên đã đem trả lại cho nhà họ Tiêu rồi ạ; nếu đại nhân muốn xem, tiểu nhân xin lập tức sai người chạy sang khiêng đến đây trình diện."
Huyện lệnh Lưu xua tay đứng phắt dậy, vạt áo gấm đỏ khẽ đung đưa theo từng cử động dứt khoát: "Hà tất phải tốn công khiêng vác qua lại làm gì; bản quan đích thân cùng ngươi đến tận nhà họ Tiêu xem xét, nhân tiện diện kiến xem người nông phu nào lại có bàn tay khéo léo và trí tuệ sáng dạ đến nhường ấy."
Tiêu Đại Sinh vội vàng sai một đứa cháu nhỏ chạy tắt qua ngõ tắt sang nhà Tiêu Trường Hà báo tin trước để gia đình kịp chuẩn bị tiếp giá; còn bản thân ông ta thì cẩn thận đi bên cạnh, vừa dẫn đường đưa quan huyện rảo bước về phía cuối thôn, vừa cung kính trả lời những câu hỏi han cặn kẽ của quan phụ mẫu. Huyện lệnh Lưu vừa đi vừa liếc nhìn những hàng cau thẳng tắp, hỏi nhỏ: "Ngươi nói người chế tác ra cỗ máy tên là Tiêu Mộc; hắn là một người thợ mộc lâu năm trong làng sao?"
Tiêu Đại Sinh lắc đầu quầy quậy, cười xòa giải thích: "Bẩm đại nhân, hoàn toàn không phải thợ mộc ạ; Tiêu Mộc vốn là một gã sơn phu chuyên nghề săn bắn và hái thuốc trên núi cao, tính tình ngày thường ít nói trầm mặc. Nhà họ Tiêu trước nay vốn là một hộ nông dân nghèo khó, chẳng hiểu sao năm nay hắn lại cùng gia đình mày mò đóng ra cái cỗ máy kỳ lạ kia; nhưng quả thực nó chạy êm ru, tuốt thóc nhanh gấp mười lần sức người đập tay, cả thôn ai nấy đều phải thán phục."
Tin tức quan Huyện lệnh hạ giá về thôn kiểm tra cỗ máy tuốt lúa của nhà họ Tiêu nhanh chóng lan truyền đi như một cơn gió lốc; từ ngoài đồng bãi cho đến các ngõ ngách, bà con nông dân đang cấy lúa hay phơi thóc đều đồng loạt buông tay cày, tay cuốc. Tiếng bước chân rầm rập của hàng trăm dân làng kéo nhau rồng rắn đi theo sau cỗ kiệu và đoàn tùy tùng của quan huyện; tiếng xì xào bàn tán nổi lên râm ran khắp nẻo đường làng: "Trời đất ơi, quan huyện đích thân đến tìm nhà Tiêu lão nhị kìa!"; "Không biết là có chuyện đại sự gì đây, lành hay dữ thế này?"; "Nhà họ Tiêu phen này náo động cả vùng rồi!"
Ở phía cuối thôn, gia đình họ Tiêu sau khi nhận được tin báo gấp từ đứa cháu của Lý chính thì cả nhà đều sửng sốt kinh hoàng; Tiêu Trường Hà cùng Từ Chính Hương vội vã dẫn theo các con buông vội việc ngoài đồng, chạy thục mạng về nhà quét dọn sân đất. Tiêu Mộc cùng người anh cả Tiêu Tùng nhanh chóng khiêng cỗ máy tuốt lúa bằng gỗ sồi sừng sững từ trong chái nhà ra đặt ngay ngắn giữa khoảng sân đất nện sạch sẽ; chiếc máy gỗ hình hộp vuông vức với trục lăn gắn những nan sắt uốn cong cùng bàn đạp gỗ dài nổi bật dưới ánh nắng trưa rực rỡ.
Tiêu Mộc đứng sừng sững bên cạnh cỗ máy, dáng người cao lớn vạm vỡ như một cây tùng vững chãi nơi sườn núi; gương mặt góc cạnh phong trần của chàng vẫn giữ nguyên vẻ điềm tĩnh, đôi mắt đen sâu thẳm không hề gợn lên một chút hoang mang sợ hãi trước bóng dáng uy quyền của quan lại triều đình. Đứng nép ngay phía sau chàng, Diệp Lạc Hân mặc một bộ áo vải thô màu xanh nhạt đã sờn vai, mái tóc đen mượt được vấn gọn gàng bằng một chiếc trâm gỗ mộc mạc; đôi mắt phượng trong veo của nàng khẽ chớp, chăm chú quan sát từng cử chỉ của đoàn người đang tiến vào từ cổng tre.
Tiếng bước chân dồn dập vang lên ngoài cổng, Lý chính Tiêu Đại Sinh cúi mình bước vào trước, theo sát phía sau là Huyện lệnh Lưu Miễn cùng hai tên nha dịch lực lưỡng tay lăm lăm chuôi đao; hàng trăm người dân trong thôn kéo đến chen chúc nghẹt thở ngoài hàng rào tre, ai nấy đều kiễng chân, dán mắt vào khoảng sân nhỏ để theo dõi diễn biến. Vừa bước chân qua ngạch cửa tre, ánh mắt sắc sảo của Huyện lệnh Lưu lập tức bị cỗ máy gỗ kỳ lạ đặt giữa sân thu hút hoàn toàn; ông dừng bước, bước lại gần hai bước rồi chỉ tay vào cỗ máy, cất giọng sang sảng: "Chính là thứ nông cụ này sao?"
Tiêu Trường Hà vốn là một nông dân cả đời chất phác, nhìn thấy quan huyện áo gấm mũ mão chỉnh tề thì tim đập thình thịch, toan quỳ xuống lạy; nhưng ông sực nhớ trong nhà chỉ có đứa con trai thứ ba là Tiêu Cảnh biết chữ nghĩa thi thư, liền khẽ huých tay đẩy cậu thiếu niên lên phía trước để thưa chuyện. Tiêu Cảnh dù trong lòng cũng run rẩy đôi phần, nhưng thấy nhị ca Tiêu Mộc và nhị tẩu Diệp Lạc Hân vẫn đứng vững vàng bên cạnh, cậu liền hít một hơi sâu, chắp hai tay cung kính cúi đầu: "Bẩm đại nhân minh xét, chính là cỗ máy này ạ!"
Huyện lệnh Lưu đưa mắt nhìn cậu thiếu niên mặt mày sáng sủa, quần áo chỉnh tề đang đối đáp lễ phép trước mặt mình, trong lòng thoáng chút bất ngờ; ông mỉm cười hỏi dồn: "Cỗ nông cụ xảo diệu này, là do một thiếu niên như ngươi tự mình nghĩ ra bản vẽ sao?"
Tiêu Cảnh nghe hỏi vậy liền thật thà lắc đầu, buột miệng cất tiếng trong trẻo khai thật: "Bẩm đại nhân, thảo dân nào có tài cán ấy; cỗ máy này toàn bộ ý tưởng ban đầu đều là do nhị tẩu của thảo dân nghĩ ra ạ!"
Một câu nói thốt ra như một hòn đá ném vào mặt hồ phẳng lặng, khiến Huyện lệnh Lưu Miễn cùng hai tên nha dịch đều trố mắt kinh ngạc; vị quan phụ mẫu khẽ nhíu mày, giọng điệu lộ rõ vẻ khó tin: "Ngươi nói cái gì? Người nghĩ ra thứ máy móc tinh xảo phục vụ việc đồng áng nặng nhọc này... lại là một phụ nhân sao? Nhị tẩu của ngươi hiện đang ở đâu?"
Nhận thấy mọi ánh mắt trong sân đều đổ dồn về phía mình, Diệp Lạc Hân khẽ hít một hơi thở nhẹ nhàng để giữ cho nhịp tim đập đều đặn; nàng từ tốn bước lên phía trước hai bước, hai tay đan chéo đặt trước vạt áo thô, uốn gối khẽ cúi đầu hành lễ theo đúng quy củ của nữ tử nông thôn: "Dân phụ Tiêu Diệp thị, bái kiến Huyện lệnh đại nhân."
Huyện lệnh Lưu chăm chú đánh giá người phụ nữ trẻ đang đứng trước mặt mình; dung mạo của nàng quả thực vô cùng thanh tú, làn da trắng ngần khác hẳn những nông phụ dầm mưa dãi nắng nơi thôn dã, đôi mắt trong sáng toát lên vẻ thông tuệ lạ thường. Thế nhưng, trên người nàng chỉ khoác một bộ y phục bằng vải thô chắp vá đơn sơ, trên mái tóc không có lấy một cành trâm vàng ngọc, bàn tay vẫn còn vương chút vết chai sạn của việc đồng áng; vẻ hào hứng ban đầu trong đáy mắt Huyện lệnh Lưu bỗng chốc chùng xuống, thay vào đó là một tia thất vọng mơ hồ. Ông thầm nghĩ trong bụng: cứ ngỡ đây là thiên kim lá ngọc cành vàng của một danh gia vọng tộc nào đó sa cơ lỡ bước lưu lạc đến chốn quê mùa này, xem ra bản thân đã suy nghĩ quá xa xôi rồi; một thôn phụ bình thường làm sao có thể tinh thông cơ quan thuật số được chứ?
Huyện lệnh Lưu chắp hai tay sau lưng, cất giọng trầm trầm gặng hỏi: "Ngươi chỉ là một nữ tử chốn khuê phòng thôn dã, cớ sao lại có thể nghĩ ra cách chế tạo một cỗ máy tuốt lúa phức tạp dường này?"
Diệp Lạc Hân cúi đầu càng thấp hơn, khóe môi khẽ cong lên một nét cười kín đáo; trong đầu nàng đã suy tính rành mạch từ trước. Ở cái thời đại phong kiến này, quan niệm nữ tử vô tài chính là đức đã ăn sâu vào đầu óc từ quan lại cho đến thứ dân; một người phụ nữ xuất thân nông thôn nếu tỏ ra quá mức tài giỏi, thông tuệ hơn người thì không những chẳng nhận được vinh hoa phú quý, mà ngược lại còn chuốc lấy muôn vàn mối nghi kỵ, bị coi là điều quái dị hoặc trở thành miếng mồi ngon cho những kẻ quyền thế dòm ngó. Huống hồ, nàng hiện tại chỉ là một nàng dâu nghèo không có gia thế chống lưng; đứng mũi chịu sào trước mặt quan phủ chỉ có hại chứ không hề có lợi.
Nghĩ vậy, Diệp Lạc Hân liền cất giọng nhỏ nhẹ, rành rọt phân trần từng lời: "Bẩm đại nhân minh xét, dân phụ phận nữ nhi yếu đuối, nào dám nhận công lao to lớn ấy. Chuyện là trong vụ gặt vừa qua, phu quân cùng các đệ muội của dân phụ phải còng lưng đập lúa bằng tay suốt ngày đêm, bàn tay ai nấy đều phồng rộp rớm máu vô cùng cực nhọc; dân phụ nhìn thấy xót xa trong lòng nên mới buột miệng ước ao, giá như có một chiếc guồng quay gắn răng cào để gạt hạt lúa ra khỏi bông thì đỡ vất vả biết bao. Phu quân của dân phụ nghe thấy có lý, liền cùng tam đệ ngày đêm bàn bạc; tam đệ Tiêu Cảnh có chút chữ nghĩa nên đã cặm cụi vẽ nên các bản thảo chi tiết, còn phu quân Tiêu Mộc thì lặn lội tìm thợ mộc trong vùng đẽo gọt từng thanh gỗ, mua sắt về uốn răng rồi tự tay lắp ráp thành hình. Mọi người trong nhà vì thương yêu dân phụ nên mới đem hết công lao gán lên đầu dân phụ; thực chất dân phụ chỉ góp một lời nói bâng quơ, muôn vàn không dám nhận công lao sáng chế này."
Lời lẽ của Diệp Lạc Hân vô cùng khiêm nhường, thấu tình đạt lý, vừa tôn vinh sự cần cù sáng tạo của trượng phu, vừa đề cao học vấn của em chồng, lại khéo léo gạt bỏ hoàn toàn bản thân ra khỏi tâm điểm chú ý của quan phủ. Huyện lệnh Lưu nghe xong khẽ gật đầu, vẻ mặt giãn ra đôi phần; ông quay sang nhìn Tiêu Cảnh, cất giọng dò xét: "Lời nàng dâu nhà ngươi vừa nói, có đúng là sự thật hay không?"
Tiêu Cảnh khẽ liếc mắt nhìn nhị tẩu, thấy Diệp Lạc Hân vẫn giữ thần sắc điềm nhiên tự tại như mặt nước mùa thu; cậu thiếu niên vốn thông minh lanh lợi liền hiểu ngay dụng ý sâu xa của tẩu tử muốn che giấu tài năng để bảo toàn bình an cho gia đình. Tiêu Cảnh lập tức chắp tay, dõng dạc thưa: "Bẩm đại nhân, đúng là như vậy ạ! Bản vẽ là do thảo dân tự tay cầm bút lông phác họa sau nhiều đêm trăn trở; còn toàn bộ khung gỗ, trục lăn và bàn đạp đều do chính tay nhị ca Tiêu Mộc của thảo dân dùng rìu đẽo gọt và gắn kết từng chiếc mộng gỗ mà thành."
Huyện lệnh Lưu Miễn lúc này mới quay sang nhìn Tiêu Mộc; thấy chàng thanh niên vạm vỡ với đôi bàn tay to lớn đầy vết chai sạn của người làm việc nặng, ông hoàn toàn tin tưởng không chút mảy may nghi ngờ. Ánh mắt quan huyện lại dời về cỗ máy gỗ sẫm màu, trong lòng trào dâng sự tò mò không kìm nén nổi; ông cất tiếng yêu cầu: "Được lắm! Trăm nghe không bằng một thấy; các ngươi hãy lập tức vận hành cỗ máy này, biểu diễn cho bản quan xem rốt cuộc nó tuốt hạt lúa nhanh chóng và sạch sẽ ra sao!"
Yêu cầu của quan phụ mẫu vừa thốt ra, bầu không khí trong sân nhà họ Tiêu bỗng chốc khựng lại; nụ cười trên môi Tiêu Đại Sinh tắt ngấm, Tiêu Trường Hà cùng Từ Chính Hương đưa mắt nhìn nhau, nét mặt lộ rõ vẻ hoang mang tột cùng. Nếu Huyện lệnh đến sớm hơn ba bốn ngày, khi cả thôn Thanh Sơn đang vào độ gặt rộ thì lúa tươi bó thành từng ôm ngập tràn khắp các ngõ ngách, muốn thử lúc nào chẳng được; thế nhưng hiện tại, nhờ có chính cỗ máy này mà toàn bộ ruộng lúa trong thôn đã được tuốt sạch bách từ chiều hôm qua, thóc đã phơi khô đóng bao, ngoài đồng chỉ còn trơ lại những gốc rạ khô khốc. Giờ đây giữa trưa nắng gắt, đào đâu ra một bó lúa chưa tuốt để biểu diễn trước mặt quan lớn?
Tiêu Cảnh ấp úng, hai bàn tay xoắn chặt vào nhau: "Bẩm... bẩm đại nhân, chuyện này... hiện tại trong thôn chúng thảo dân thực sự không còn một cọng lúa nào chưa tuốt hạt cả ạ..."
Huyện lệnh Lưu thoáng nhíu mày, nét mặt lộ vẻ không vui; ông đi một quãng đường xa xôi về tận chốn thôn dã này cốt chỉ để tận mắt kiểm chứng cỗ máy kỳ diệu, nay lại nghe bảo không có lúa để thử thì chẳng khác nào bị dội một gáo nước lạnh vào mặt. Nhận thấy sự lúng túng của người nhà cùng nét khó chịu đang dần hiện lên trên gương mặt quan phụ mẫu, Diệp Lạc Hân khẽ bước lên nửa bước, cất giọng trong trẻo phá tan thế bí: "Bẩm đại nhân, dùng lúa để biểu diễn lúc này quả thực là không có; nhưng dân phụ nghĩ, chúng ta hoàn toàn có thể dùng một thứ khác thay thế để đại nhân thẩm định công năng của máy."
Huyện lệnh Lưu giật mình quay lại, ánh mắt tràn đầy vẻ hiếu kỳ nhìn nàng: "Thứ khác thay thế? Ngươi định dùng thứ gì?"
Diệp Lạc Hân mỉm cười điềm đạm, đưa ngón tay thon dài chỉ ra phía con mương nước ngoài cổng rào: "Bẩm đại nhân, ngoài các bờ ruộng và ven bờ mương lúc này cỏ lồng vực đang mọc bạt ngàn trổ bông trĩu hạt; hạt cỏ lồng vực bám vào cành bông vô cùng dai dẳng, chắc chắn và khó rụng hơn hạt lúa chín gấp nhiều lần. Nếu như cỗ máy này có thể tuốt sạch từng hạt cỏ lồng vực cứng đầu kia trong chớp mắt, thì việc tuốt những bông lúa chín vàng trĩu hạt đối với nó chỉ là chuyện dễ dàng như trở bàn tay; đại nhân thấy dân phụ nói có lý không ạ?"
Đôi mắt Tiêu Cảnh sáng rực lên như sao sa, trong lòng thầm reo lên một tiếng bái phục sự thông minh tuyệt đỉnh của nhị tẩu; cậu toan co cẳng chạy ra cổng nhổ cỏ thì bất ngờ từ ngoài hàng rào tre, tiếng reo hò của đám đông dân làng đã đồng thanh vang lên rộn rã: "Có lý lắm! Có lý lắm!"; "Mau, bà con ơi, mau đi nhổ cỏ lồng vực cho quan lớn xem kìa!"
Chỉ trong chớp mắt, hàng chục người nông dân nhanh chân đã túa ra các bờ ruộng ven đường; tiếng sột soạt, rào rào của việc nhổ cỏ vang lên rộn rã khắp bờ mương. Chưa đầy nửa khắc sau, ba người đàn ông lực lưỡng đã hăm hở ôm vào sân ba bó cỏ lồng vực to tướng, những chùm bông cỏ xanh mướt nặng trĩu hạt còn vương nguyên những giọt sương non, đặt xịch xuống bên cạnh cỗ máy gỗ; mọi người háo hức lùi lại nhường chỗ, hàng trăm ánh mắt nín thở dõi theo từng cử động của Tiêu gia.
Tiêu Mộc cởi phăng chiếc áo khoác ngoài bằng vải thô vắt lên bờ rào, để lộ thân hình vạm vỡ với những múi cơ bắp săn chắc như đồng đúc; chàng bước lại bên cạnh cỗ máy, đặt bàn chân vững chãi lên bàn đạp gỗ dài nối với trục truyền động. Chàng đưa mắt nhìn Diệp Lạc Hân, nhận được cái gật đầu khích lệ dịu dàng của thê tử, ánh mắt Tiêu Mộc bỗng chốc trở nên sắc lạnh và tập trung cao độ; chàng nhấn mạnh bàn chân xuống, tiếng gỗ cọ xát cọt kẹt ken két trầm đục bắt đầu vang lên nhịp nhàng.
Dưới lực đạp dũng mãnh và đều đặn của chàng thợ săn, bánh đà gỗ lớn bắt đầu quay tít; trục lăn gắn hàng trăm chiếc răng sắt uốn cong chuyển động xoay tròn với tốc độ kinh hoàng, phát ra những tiếng rít xé gió vù vù, ù ù nghe rợn ngợp cả lồng ngực. Tiêu Mộc hai tay ôm chặt lấy phần gốc của một bó cỏ lồng vực lớn, hít một hơi sâu rồi dứt khoát đưa phần ngọn đầy hạt áp sát vào guồng quay đang cuộn trào bão táp.
Xoạt! Xoạt xoạt xoạt! Tiếng cọ xát dữ dội vang lên dồn dập như tiếng mưa rào quất mạnh vào mái hiên nứa; những chiếc nan sắt sắc bén liên tục quét qua từng chùm bông cỏ với lực đập cực mạnh. Tiếng hạt cỏ văng tung tóe bắn rào rào, ràn rạt vào tấm cót tre quây xung quanh cỗ máy, rơi xuống đáy máng gỗ kêu lách tách như ngô rang trên chảo lửa; luồng gió mạnh tạo ra từ trục lăn cuốn theo những hạt cỏ lồng vực bay tán loạn thành một vòng cung rực rỡ dưới ánh nắng ban trưa.
Tiêu Mộc xoay nhẹ cổ tay một vòng tròn điệu nghệ, lật mặt sau của bó cỏ áp vào trục quay thêm một cái xoạt dứt khoát nữa rồi nhanh chóng rút bó cỏ ra giơ cao lên giữa không trung. Toàn bộ phần thân cỏ xanh mướt lúc này chỉ còn trơ lại những cọng cuống xơ xác trắng nõn; hàng ngàn hạt cỏ lồng vực cứng đầu ban nãy đã bị đánh bật hoàn toàn không sót lại lấy một hạt, tất cả đều ngoan ngoãn nằm gọn gàng trong máng hứng bằng gỗ bên dưới! Toàn bộ quá trình vận hành từ đầu đến cuối diễn ra trôi chảy, gọn gàng chỉ trong vòng chưa đầy mười nhịp thở!
Một khoảng im lặng bao trùm khắp khoảng sân đất nện; hàng trăm người dân vây quanh ngoài ngõ nín thở trố mắt nhìn, rồi ngay giây tiếp theo, tiếng trầm trồ kinh ngạc bỗng chốc bùng nổ như sấm dậy: "Trời đất ơi! Sạch bóng không còn một hạt!"; "Nhanh quá, đúng là thần kỳ ngoài sức tưởng tượng!"; "Cỏ lồng vực dai như thế mà còn bị tuốt sạch trơn trong chớp mắt, thảo nào lúa cả làng gặt xong nhanh như gió thổi!"
Huyện lệnh Lưu Miễn đứng sững sờ như trời trồng, hai mắt trợn tròn nhìn chằm chằm vào bó cỏ trơ trụi trên tay Tiêu Mộc; ông không kìm được sự kích động trong lòng, vội vàng sải bước dài tiến sát lại bên cỗ máy. Vị quan phụ mẫu chẳng màng đến bụi bặm hay thân phận cao quý, cúi rạp người thò bàn tay áo gấm xuống máng gỗ, bốc lên một nắm lớn những hạt cỏ lồng vực vừa được tuốt rụng; ông đưa lên mũi ngửi mùi nhựa cỏ tươi nồng, rồi dùng hai ngón tay miết mạnh từng hạt để kiểm tra độ nguyên vẹn. Hạt cỏ rơi ra trơn tru, không hề bị dập nát hay gãy vỡ; năng suất và độ chính xác của cỗ máy gỗ thô sơ này đã vượt xa mọi sự tưởng tượng phong phú nhất của ông về kỹ thuật nông cụ đương thời!
Trong lồng ngực Huyện lệnh Lưu, trái tim bắt đầu đập rộn ràng thình thịch những nhịp đập cuồng nhiệt của một kẻ vừa bắt được mỏ vàng vô giá; một ngọn lửa tham vọng chính trị bùng cháy dữ dội trong đáy mắt vị quan thất phẩm. Ông đã cần mẫn, cặm cụi ở cái chức Huyện lệnh Thanh Hà hẻo lánh này suốt bảy tám năm ròng rã mà không có lấy một chút thành tích nổi bật để dâng lên triều đình; việc thăng quan tiến chức đối với ông bấy lâu nay tựa như mò trăng đáy nước. Thế nhưng giờ đây, cỗ máy tuốt lúa kỳ diệu này chính là một bảo vật trời ban; nếu như ông đem cỗ máy này dâng lên quan Tri phủ, phổ biến ra toàn bộ châu phủ để nâng cao sản lượng thu hoạch lương thực cho toàn bờ cõi, thì đó sẽ là một chính tích kinh thiên động địa! Chiếc ghế Tri phủ hay một chức quan béo bở nơi kinh kỳ hoa lệ bỗng chốc hiện ra ngay trước mắt ông, gần trong gang tấc!
Huyện lệnh Lưu chậm rãi thả nắm hạt cỏ rơi lách tách trở lại máng gỗ, đưa mắt nhìn quanh khoảng sân rồi dừng lại trên gương mặt già nua của Tiêu Đại Sinh; ông vuốt chòm râu, cất giọng sang sảng đầy vẻ uy nghiêm: "Tuyệt diệu! Quả thực là một thần vật giúp ích cho việc nông trang! Tiêu Lý chính, ngươi có bằng lòng đem cỗ nông cụ xảo diệu này dâng nộp lên huyện nha để bản quan tiến cử lên triều đình hay không?"
Tiêu Đại Sinh nghe quan huyện hỏi vậy thì hai tay run lên bần bật, lúng túng đưa tay gãi đầu gãi tai; được dâng vật quý lên quan phụ mẫu để lập công đầu, đó quả thực là chuyện làm rạng danh dòng họ mười đời nơi thôn dã. Thế nhưng, Tiêu Đại Sinh tuy nhút nhát nhưng bản tính không phải kẻ tham lam vô sỉ; cỗ máy này là mồ hôi nước mắt và bạc cắc của nhà họ Tiêu bỏ ra, ông ta làm sao có thể mặt dày mày dạn mượn hoa dâng Phật, tự tiện đem tài sản của người khác dâng cho quan lớn để kiếm chác chút công danh?
Tiêu Đại Sinh khó xử đưa ánh mắt cầu cứu nhìn sang Tiêu Trường Hà; Tiêu Trường Hà là người từng trải phong sương, nhìn thấy ánh mắt của Lý chính liền hiểu ngay cơ sự. Ông khẽ ho khan một tiếng, vờ như không nhìn thấy, lẳng lặng lùi lại nửa bước phía sau; ông đặt một bàn tay chai sạn lên vai người con trai thứ hai của mình, khẽ siết nhẹ một cái như ngầm trao toàn quyền quyết định cho Tiêu Mộc.
Tiêu Mộc đứng thẳng tắp giữa sân, dáng vẻ uy nghi bất khuất; chàng thấu hiểu rõ từng đường đi nước bước cùng tâm địa khao khát chính tích của vị quan phụ mẫu trước mắt. Chàng tiến lên một bước dài, chắp hai tay ôm quyền ngay ngắn trước ngực, cất giọng trầm ấm, dõng dạc nhưng không hề lộ vẻ sợ sệt: "Bẩm đại nhân minh xét, một cỗ nông cụ nhỏ bé nơi thôn dã thô thiển này lại may mắn lọt vào mắt xanh của đại nhân, đó thực sự là vinh hạnh tột cùng của toàn thể gia đình thảo dân. Thế nhưng, để làm ra được cỗ máy hoàn chỉnh này, cả nhà thảo dân đã phải thức trắng bao đêm ròng rã, tiền mua gỗ tốt đóng khung, tiền mua sắt rèn nan răng cưa cùng tiền công thợ mộc tiêu tốn không biết bao nhiêu mà kể; gia cảnh thảo dân vốn bần hàn túng thiếu, không biết là..."
Lời Tiêu Mộc chưa kịp dứt điểm thì một tiếng quát tháo đanh thép như sấm sét bỗng chốc nổ tung giữa khoảng sân nhỏ: "To gan lớn mật!" Tên nha dịch Võ Chính đứng bên cạnh Huyện lệnh mặt mày sa sầm giận dữ, sải bước xông lên phía trước; bàn tay hộ pháp của gã đập mạnh một cái chát lên chuôi thanh yêu đao đeo bên hông, lưỡi đao sáng loáng tuốt ra khỏi vỏ một đoạn ngắn phát ra tiếng rít rợn người ken két: "Huyện lệnh đại nhân hạ giá đến tận cái xó rừng rú này đã là ân đức ngập trời ban cho lũ dân đen các ngươi; một tên nông phu hèn mọn nơi thôn dã lại dám cả gan đứng trước mặt quan phụ mẫu cò kè mặc cả hay sao? Ngươi không sợ tội phạm thượng chém đầu hay sao?"
Tiếng kim loại của lưỡi đao va chạm rợn tóc gáy cùng khí thế hung hăng của tên nha dịch khiến bầu không khí trong sân lập tức đông cứng lại thành băng tuyết; hàng trăm người dân xem náo nhiệt ngoài hàng rào tre sợ hãi đồng loạt lùi giật lùi lại phía sau, tiếng xì xào kinh hoàng vang lên hỗn loạn. Có người phụ nữ nhát gan sợ đến mức ôm chặt lấy ngực ú ớ không thành tiếng, mấy đứa trẻ con òa lên khóc nấc vì khiếp đảm; ai nấy đều thầm than trong bụng: Tiêu Mộc phen này rước họa sát thân rồi, dám đem tiền bạc ra đòi hỏi với quan huyện thì chỉ có con đường rục xương nơi ngục tối!
Từ Chính Hương sợ đến mặt cắt không còn giọt máu, hai chân run rẩy toan lao ra kéo con trai quỳ lạy van xin; thế nhưng Tiêu Mộc vẫn đứng sừng sững như một ngọn núi đá hoa cương, ánh mắt chàng sắc lạnh nhìn thẳng vào tên nha dịch đang lăm lăm chuôi đao, lồng ngực vững chãi không hề dao động lấy nửa phân. Đứng phía sau chàng, Diệp Lạc Hân tuy hai bàn tay siết chặt vạt áo đến trắng bệch nhưng ánh mắt nàng vẫn lóe lên tia sáng kiên định; nàng tin tưởng vào sự đĩnh đạc và bản lĩnh phi thường của trượng phu.
Ngay trong khoảnh khắc ngàn cân treo sợi tóc ấy, Huyện lệnh Lưu Miễn bỗng vung mạnh cánh tay áo gấm, quát lớn một tiếng chặn đứng thuộc hạ: "Lui xuống! Ai cho phép ngươi càn rỡ làm càn trước mặt bản quan như thế hả?"
Tiếng quát uy nghiêm của Huyện lệnh khiến tên nha dịch Võ Chính giật bắn mình, vội vàng tra đao vào vỏ phát ra một tiếng cạch dứt khoát rồi lủi thủi cúi đầu lùi lại phía sau; Huyện lệnh Lưu quay đầu lại, đôi mắt thâm sâu chăm chú đánh giá Tiêu Mộc từ đầu đến chân một lượt. Nhìn thấy khí phách hiên ngang, đôi mắt không chút hoảng loạn và phong thái chững chạc của chàng thanh niên sơn dã, trong lòng quan huyện bỗng dâng lên một nỗi kinh ngạc lẫn tán thưởng sâu sắc; kẻ này tuyệt đối không phải là một nông phu tầm thường vô tri.
Huyện lệnh Lưu bước lại gần Tiêu Mộc, nét mặt chuyển từ nghiêm nghị sang một nụ cười hòa nhã, cất giọng rành rọt trước mặt toàn thể dân làng: "Bản quan là quan phụ mẫu một huyện, phụ mẫu của dân chúng thì làm sao có thể cướp không công sức mồ hôi nước mắt của con dân được chứ? Cỗ nông cụ này các ngươi đã vất vả ngày đêm mới làm ra, bản quan đương nhiên không thể nói một câu mang đi là mang đi một cách vô lý; bản quan không những sẽ bồi thường đầy đủ toàn bộ tiền mua vật liệu, tiền công thợ mộc cho gia đình ngươi, mà còn phải ban thưởng thật trọng hậu cho công lao sáng chế thần vật này dâng lên triều đình!"
Nói đoạn, Huyện lệnh Lưu nheo đôi mắt sắc sảo nhìn thẳng vào Tiêu Mộc, khóe môi khẽ nhếch lên một nụ cười dò xét đầy ẩn ý, cất lời: "Hay là ngươi nói thử xem, cần bản quan ban thưởng bao nhiêu bạc thì mới vừa lòng?"
Toàn bộ khoảng sân đất nện cùng không gian ngoài bờ rào tre bỗng chốc rơi vào một sự tĩnh lặng tuyệt đối đến mức một chiếc lá rơi cũng có thể nghe thấy; hàng trăm con người nín thở, tim đập thình thịch liên hồi trong lồng ngực. Dân làng đưa mắt nhìn nhau trong sự ngỡ ngàng tột độ; từ nỗi sợ hãi tai bay vạ gió ban nãy, giờ đây ánh mắt mọi người bỗng chốc chuyển thành sự ghen tị và ngưỡng mộ tột cùng. Quan lớn không những không trách phạt mà còn mở miệng cho Tiêu gia tự quyền ra giá; chỉ cần Tiêu Mộc thốt lên một con số hợp lý, dù là vài chục lạng hay thậm chí vài trăm lạng bạc trắng, gia đình họ Tiêu này chắc chắn sẽ một bước đổi đời trở thành cự phú nơi thôn dã!
Ánh nắng trưa rọi thẳng xuống khoảng sân đất, phủ lên bóng hình cao lớn của Tiêu Mộc đang đứng đối diện với vị Huyện lệnh quyền uy; chàng khẽ nhướng mày, lồng ngực phập phồng một nhịp thở sâu, khóe môi thoáng hiện lên một tia cười bí ẩn. Toàn bộ tính mạng, tiền tài và tiền đồ của nhà họ Tiêu lúc này đều treo lơ lửng trên câu trả lời sắp sửa bật ra khỏi bờ môi của chàng sơn phu...
